Από την Τεχεράνη έως την Ανατολική Μεσόγειο, ο πόλεμος στο Ιράν αλλάζει γεωγραφία. Μετά τις επιδρομές που αποδεκάτισαν την ιρανική στρατιωτική ηγεσία, ειδικοί προειδοποιούν για μεγαλύτερη απρόβλεπτη συμπεριφορά και η Ευρώπη κοιτάζει πλέον τις αποστάσεις με άλλο μάτι.
Πρωτεύουσες όπως η Αθήνα εμφανίζονται πλέον εντός βεληνεκούς ιρανικών βαλλιστικών πυραύλων, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για το αίσθημα ασφάλειας, τη διπλωματία και την οικονομία.Στο επίκεντρο βρίσκεται ο Khorramshahr-4 (γνωστός και ως Kheibar). Δημόσιες καταγραφές και ιρανικοί ισχυρισμοί τον τοποθετούν στα περίπου 2.000 χιλιόμετρα εμβέλειας με βαριά κεφαλή ~1.500 κιλών συνδυασμός που, σε επίπεδο χαρτών, «ανοίγει» προς τα δυτικά και ακουμπά τη Νοτιοανατολική Ευρώπη.
Εδώ μπαίνει και η Αθήνα: ο χάρτης που κυκλοφόρησε αποτυπώνει την ακτίνα απειλής και δείχνει ότι η ελληνική πρωτεύουσα θα μπορούσε θεωρητικά να βρεθεί μέσα σε αυτό το «τόξο», εφόσον μιλάμε για εκτόξευση από κατάλληλες περιοχές στο ιρανικό έδαφος. Το κλειδί είναι η λέξη «θεωρητικά»: άλλο η δυνατότητα ενός οπλικού συστήματος και άλλο η πολιτική απόφαση χρήσης του.
Ακόμη και αναλυτές που μιλούν για διεύρυνση της απειλής προς την Ευρώπη, συνήθως κρατούν χαμηλά την πιθανότητα άμεσης επίθεσης σε ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, τουλάχιστον όσο η σύγκρουση παραμένει προσανατολισμένη σε πιο «άμεσα» θέατρα: Ισραήλ, αμερικανικά συμφέροντα και βάσεις στην περιοχή, καθώς και κράτη του Κόλπου. Σε αυτό το πλαίσιο, η Τεχεράνη φαίνεται να επιλέγει κινήσεις που πιέζουν ενεργειακά και στρατηγικά τους αντιπάλους της, πριν σκεφτεί ένα άλμα προς την Ευρώπη.
Δεν είναι τυχαίο ότι η ένταση μεταφέρεται ήδη στην Ανατολική Μεσόγειο: το χτύπημα με drone στη βρετανική βάση στην Κύπρο και οι επακόλουθες κινήσεις ενίσχυσης της άμυνας στο νησί ανέβασαν τον συναγερμό, με εμπλοκή και ευρωπαϊκών δυνάμεων.
Γιατί όχι Τουρκία;
Aν η Τουρκία είναι ΝΑΤΟϊκή χώρα, με υποδομές που συνδέονται με τη Δύση, γιατί δεν βρίσκεται στην «πρώτη γραμμή» των ιρανικών επιλογών;
Οι απαντήσεις είναι περισσότερο πολιτικές παρά γεωγραφικές:
1) Το κόστος του ΝΑΤΟ: Ένα χτύπημα σε τουρκικό έδαφος θα ήταν, πρακτικά, χτύπημα σε κράτος-μέλος του ΝΑΤΟ. Ακόμη κι αν η αντίδραση δεν ήταν αυτοματοποιημένη, το ρίσκο κλιμάκωσης θα εκτοξευόταν.
2) Η Άγκυρα παίζει ρόλο διαμεσολαβητή: Η τουρκική διπλωματία δηλώνει ότι μιλά με «όλες τις πλευρές» για επιστροφή σε διαπραγματεύσεις, ενώ ο Ερντογάν καταδίκασε τα πλήγματα ως παραβίαση του διεθνούς δικαίου. Για την Τεχεράνη, μια Τουρκία που δεν μπαίνει ανοιχτά στο στρατόπεδο των αντιπάλων της είναι χρήσιμη.
3) Αλληλεξάρτηση: Ιράν και Τουρκία έχουν σύνορα, εμπορικές ροές και ενεργειακή σχέση. Η Τουρκία εισάγει ιρανικό φυσικό αέριο μέσω αγωγού.
4) «Προτεραιότητα» σε όσους θεωρεί πιο άμεσα εμπλεκόμενους: Στη σημερινή φάση, το μεγαλύτερο βάρος των ιρανικών αντιποίνων φαίνεται να πέφτει σε στόχους που συνδέονται άμεσα με αμερικανική στρατιωτική παρουσία και ενεργειακές υποδομές στον Κόλπο.